20 Σεπτεμβρίου, 2017
 

Οι μεταφράσεις και οι λοιπές εργασίες που απαιτούνται γι’ αυτή τη σελίδα συνήθως έχουν γίνει από την ομάδα antifa scripta. Σε αντίθετη περίπτωση, αναφέρεται το όνομα του μεταφραστή.

 

Τεκμηρίωση

Οι απόψεις οφείλουν να επικυρώνονται, να μετασχηματίζονται, να απορρίπτονται μέσα στην πεισματική πραγματικότητα της Ιστορίας. Η τεκμηρίωση συνεπώς δεν στηρίζει μόνο το ήδη κατακτημένο, μπορεί να ανοίξει και νέα μονοπάτια κριτικής αυτού του κόσμου.

Μετάφραση αποσπάσματος από το κείμενο “Riots and the underclass”, του Alexander Cockburn, όπως αυτό δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Counterpunch στις 13/14 Αυγούστου 2011. Η τελευταία παράγραφος είναι βασισμένη στο πρωτότυπο κείμενο έχει, ωστόσο, τροποποιηθεί ελαφρά –εν είδει επιλόγου. Oλόκληρο το αυθεντικό κείμενο στο www.counterpunch.org/2011/08/12/riots-and-the-underclass/


Τα μπάχαλα και η κατώτερη τάξη


Tι είναι μια εξέγερση χωρίς πλιάτσικο; Εμείς το θέλουμε, αυτοί το έχουν! Διαβάζοντας κάποιος τα δημοσιεύματα του καθημερινού τύπου, μένει με την εντύπωση πως το πλιάτσικο είναι ξένο προς την βρετανική παράδοση: μια πρακτική που την φέρανε μαζί τους οι μετανάστες πολύ αργότερα από την εγκατάσταση των Νορμανδών στη χώρα. Όμως δεν είναι και τόσο ξένο. Ο Gavin Mortimer, συγγραφέας του The Blitz (στμ: «Ο Κεραυνός» -ονομασία για τους βομβαρδισμούς των ναζί επί του βρετανικού εδάφους κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο), παραθέτει ένα διασκεδαστικό απόσπασμα για την συμπεριφορά των Βρετανών κατά τη διάρκεια της πιο Ένδοξης Στιγμής τους:


 Δε πήρε καιρό, πριν ένας σκληρός πυρήνας καιροσκόπων συνειδητοποιήσει πως μετά το τέλος κάθε επιδρομής υπήρχε διαθέσιμο πολύ ψαχνό –και φυσικά το πλιάτσικο δεν περιοριζόταν ανάμεσα σε πολίτες… Τον Οκτώβρη του ’40, ο Winston Churchill διέταξε τη σύλληψη και καταδίκη έξι Λονδρέζων πυροσβεστών που πιάστηκαν να πλιατσικολογούν ένα καμένο μαγαζί, γεγονός που στη συνέχεια αποσιωπήθηκε απ’ τον υπουργό Εσωτερικών Herbet Morrison. Ο πρωθυπουργός φοβήθηκε πως η δημοσιοποίηση της υπόθεσης θα αποκαρδίωνε ακόμα περισσότερο τους Λονδρέζους, που πάλευαν να τα φέρουν βόλτα με τους καθημερινούς βομβαρδισμούς… Το πλιάτσικο διεξαγόταν συχνά από συμμορίες παιδιών οργανωμένες από κάποιον ενήλικο καθοδηγητή, ο οποίος τις έστελνε στα βομβαρδισμένα σπίτια το πρωινό μετά την εκάστοτε επιδρομή, με οδηγίες να στοχεύουν στα κέρματα των μετρητών αερίου και σε κασετίνες μεταλλίων του Πρώτου Παγκοσμίου. Τον Απρίλη του 1941, το δικαστήριο ανηλίκων του Lambeth, εξέτασε 42 υποθέσεις παιδιών μέσα σε μια μέρα, από έφηβες που ξεγύμνωναν πτώματα μέχρι ένα επτάχρονο αγόρι που είχε κλέψει 5 σελίνια από μετρητή. Συνολικά, η εγκληματικότητα των ανηλίκων αποτελούσε το 48% των συλλήψεων που σημειώθηκαν τους 9 μήνες μεταξύ Σεπτέμβρη 1940 και Μάη 1941, ενώ σημειώθηκαν 4.584 υποθέσεις πλιάτσικου… Η Joan Veazy, ο σύζυγος της οποίας ήταν εφημέριος στο Kennigton (δυτικό Λονδίνο) έγραψε στο ημερολόγιό της μετά το τέλος κάποιας επιδρομή του ’40: “To πιο αηδιαστικό πράγμα ήταν να βλέπεις τους ανθρώπους να φέρονται σαν αρπακτικά, μαζεύοντας και παίρνοντας πράγματα. Δεν ήθελα να πιστεύω πως ο αγγλικός λαός μπορούσε να κάνει τέτοια πράγματα, αλλά τα έκανε”… Το πιο ντροπιαστικό, ίσως, επεισόδιο των επιδρομών σημειώθηκε το απόγευμα της 8ης Μαρτίου 1941, όταν το Café de Paris στο Piccadilly χτυπήθηκε από γερμανική βόμβα. Το καφέ αυτό ήταν ένα από τα πιο πολυτελή νυχτερινά κέντρα διασκέδασης στο Λονδίνο, στο οποίο οι εκτός υπηρεσίας αξιωματικοί έφερναν τις συζύγους και φιλενάδες τους. Οι πλιατσικολόγοι εισέβαλλαν λίγα, μόλις, λεπτά μετά την καταστροφή. Ο Ballard Berkeley, αστυνομικός κατά τη διάρκεια του Κεραυνού και μετέπειτα τηλεοπτική διασημότητα της σειράς Fawlty Towers, θυμάται: «Κάποιοι από τους πλιατσικολόγους κόβανε τα δάχτυλα των πτωμάτων για να πάρουν τα δαχτυλίδια. Μέσα στην αναμπουμπούλα και το μακελειό, ληστεύανε ακόμα και τους τραυματίες.


Ο Λένιν είχε πει πως η επανάσταση δεν είναι πάρτυ τσαγιού, ωστόσο θα έπρεπε να συμπληρώσει ότι, συχνά ξεκινά με ένα μεγάλο πάρτυ. Ίσως, πάλι, αυτό να είναι κάτι που το είχε όντως παραδεχτεί όταν έλεγε πως η επανάσταση είναι «η γιορτή των καταπιεσμένων». Η αλήθεια είναι πάντως, πως μετά την έφοδο στα Χειμερινά Ανάκτορα τον Οκτώβρη του ’17, όλοι ήταν μεθυσμένοι για τις επόμενες 3 μέρες˙ συμπεριφορά που χωρίς αμφιβολία ο λεπτεπίλεπτος Vladimir Illich θα είχε αποδοκιμάσει σφοδρά.

Οι ταραχές που ξέσπασαν την προηγούμενη βδομάδα, ξεκίνησαν από το Tottenham, σαν απάντηση στη δολοφονία ενός νέου μαύρου άντρα από την αστυνομία, στην περιοχή με τη μεγαλύτερη ανεργία σε όλο το Λονδίνο και στη χώρα που οι μαύροι έχουν 26 φορές μεγαλύτερη πιθανότητα να υποστούν εξακρίβωση στοιχείων. Οι έλεγχοι αυτοί επιτρέπονται από την 60η Παράγραφο του νομοσχεδίου Ποινική Δικαιοσύνης και Δημόσιας Τάξης του 1994, που είχε αρχικά ψηφισθεί σαν μέτρο αντιμετώπισης των χούλιγκαν και δίνουν στην αστυνομία το δικαίωμα να ελέγξει όποιον θέλει -μέσα σε μια καθορισμένη περιοχή- χωρίς να υπάρχει συγκεκριμένος λόγος υποψίας. Η χρήση της Παραγράφου 60 αυξήθηκε περισσότερο από 300% μεταξύ 2005 και 2010. Το 1997/98 σημειώθηκαν 7.970 έλεγχοι, νούμερο που αυξήθηκε σε 53.250 το 2007/08 και 149.955 το 2008/09. Mεταξύ, δε, 2005 και 2009 ο αριθμός ελέγχων τύπου «παράγραφος 60» σε μαύρους, ανέβηκε κατά 650%.

Την ημέρα που ακολούθησε το βράδυ των σφοδρότερων συγκρούσεων με την αστυνομία, είδα στην τηλεόραση τον Darcus Ηοwe, πρώην εκδότη του Race and Class και νυν ραδιοφωνικό εκφωνητή και αρθογράφο, να ανακρίνεται από την γλοιώδη δημοσιογράφο του BBC, Fiona Armstrong. O Howe, αφού πρώτα σύνδεσε τις λονδρέζικες ταραχές με τον ξεσηκωμό στον αραβικό κόσμο, μετέφερε μια συνομιλία που είχε με το γιο του, όπου όταν τον ρώτησε «πόσες φορές τον έχει σταματήσει η αστυνομία» εκείνος απάντησε πως «είναι τόσες που δεν μπορώ να υπολογίσω». H δεσποινίς Armstrong, ενοχλημένη από την στάση του Howe –o οποίος αρνιόταν πεισματικά να κάνει τη χάρη στο κανάλι της, που τον έβγαλε στον αέρα ελπίζοντας πως θα αποκηρύξει τους ταραξίες- του είπε πικρόχολα «Από ότι καταλαβαίνω, οι ταραχές (στμ: η λέξη που χρησιμοποιεί η δημοσιογράφος είναι «riots» και ουσιαστικά σημαίνει εξέγερση - εδώ χρησιμοποιείτε απαξιωτικά, όπως λέμε «μπάχαλα» ή στην καθώς πρέπει δημοσιογραφική αργκό «επεισόδια») δεν σας είναι άγνωστες, έτσι δεν είναι; Έχετε πάρει κι εσείς μέρος σ’ αυτές;». Για να πάρει την αγανακτισμένη απάντηση: «Δεν έχω πάρει μέρος σε ταραχές (riots) ούτε μία φορά. Έχω πάρει μέρος σε διαδηλώσεις που κατέληξαν σε σύγκρουση. (στμ: δική μας η έμφαση). Δείξτε λίγο σεβασμό για ένα Δυτικοϊνδό γέρο νέγρο και σταματήστε να με κατηγορείται σαν ταραξία (rioter) απλά και μόνο επειδή θα σας συνέφερε να με δείτε να γίνομαι υβριστικός –δείξτε λίγο σεβασμό», αναγκάζοντας το BBC να ζητήσει αργότερα συγνώμη με τη δικαιολογία πως η ερώτηση δεν ήταν σωστά διατυπωμένη.

Πίσω στο 1981, είχαμε πάρει συνέντευξη απ’ τον Howe για τις ταραχές σε Brixton και Toxteth. H υπέρογκη αστυνομική δύναμη και ο κρατικός ρατσισμός στη -λεηλατημένη από τις οικονομικές πολιτικές της Thatcher- Βρετανία, τροφοδοτούσαν τον ανεπίσημο ρατσισμό προκαλώντας αμέτρητες δολοφονικές επιθέσεις σε μαύρους. Τον Απρίλη του ’81, η αστυνομία ξεκίνησε την Επιχείρηση Βάλτος 81, για να πολεμήσει την εγκληματικότητα στους δρόμους. Περισσότερα από 1.000 άτομα σταματήθηκαν και ελέγχθηκαν μέσα στις 4 πρώτες μέρες. Ο ξεσηκωμός του Brixton ξεκίνησε στις 9 Απρίλη και κράτησε μέχρι τις 11 του ίδιου μήνα. Επιστρατεύτηκαν 4.000 αστυνομικοί και οι συλλήψεις έφτασαν τις 286. Μέχρι το σαββατοκύριακο 10/12 Ιουλίου, οι ταραχές είχαν εξαπλωθεί σε 30 πόλεις: μαύροι και λευκοί νεολαίοι μάχονταν δίπλα-δίπλα και σε κάποιες περιπτώσεις μόνο λευκοί. «Οι ταραχές εγκαινίασαν ένα νέο πολιτικό ήθος» είχε πει ο Howe σ’ εκείνη τη συνέντευξη. «Για να κατανοήσουμε τα οργανωτικά στάδια στα οποία εισερχόμαστε, πρέπει πρώτα να γνωρίζουμε ότι στα τέλη των 60s, υπήρχαν οργανώσεις Μαύρης Δύναμης σε κάθε, σχεδόν, πόλη της χώρας αυτής. Ένας συνδυασμός καταστολής –όχι τόσο έντονης όσο στις ΗΠΑ, περισσότερο βρετανικού τύπου- και πολιτικού κυνισμού, όπως αυτός εκφραζόταν απ’ τον Harold Wilson (στμ: τότε αρχηγού του Εργατικού Κόμματος) υπονόμευσαν τελικά το κίνημα εκείνο. Αυτό που έκανε, ήταν να προσφέρει πολλά λεφτά στη μαύρη κοινότητα, στήνοντας κάθε είδους συμβουλευτικά κέντρα και προγράμματα για το ένα και το άλλο θέμα. Οπότε σε κάποιες μαύρες κοινότητες αν είχες πχ πονοκέφαλο, ερχόταν κάποιος και σου έλεγε «κοίτα να δεις, έχω ένα πρόγραμμα για μαύρους που έχουν πονοκέφαλο». Η κατάσταση αυτή παράλυσε την πολιτική πρωτοβουλία των μαύρων. Τα πάντα γίνονταν απ’ το κράτος «για σένα-χωρίς εσένα» και όπως ξέρετε η Βρετανία είναι ποτισμένη απ’ την αντίληψη περί κράτους πρόνοιας. Οι εξεγέρσεις, όμως, έκαναν θρύψαλα την αντίληψη αυτή, καταδεικνύοντας πως δεν υπάρχει ανακούφιση ή γιατρειά για τον (καπιταλιστικό) καρκίνο». Παραθέτω κάποια ακόμα αποσπάσματα από τη συνέντευξη:

AC: Κοιτάτε προς την κατεύθυνση μια μαύρης/λευκής μαζικής οργάνωσης;
DH: Μαύρου/Λευκού κινήματος. Ωστόσο, πάντα πρέπει να υπάρχει ένα σαφές στίγμα προορισμού. Σε τι στοχεύουμε; Στοχεύουμε στη χυδαιότητα ενός “καλύτερου τρόπου ζωής”; Νομίζω πως στα στήθια εκατομμυρίων ανθρώπων έχει γεννηθεί το πάθος για ένα είδος δημοκρατικής μορφής που θα ισοφάριζε την κοινοβουλευτική δημοκρατία σε καινοτομία και δημιουργικότητα.
ΑC: Ας κοιτάξουμε προς ένα πιθανό μέλλον για τη Βρετανία: τεράστια δομική ανεργία και δημιουργία μιας μόνιμης κατώτερης τάξης (underclass).
DH: Όντως, αυτό είναι που βρίσκεται στην καθεστωτική ατζέντα: η δημιουργία μόνιμης ανεργίας παράλληλα με την ριζοσπαστικοποίηση της παραγωγής με το μικροτσίπ. Αυτό που πρέπει να κάνει η βρετανική εργατική τάξη είναι να απεγκλωβιστεί από το αίτημα για «περισσότερες δουλειές», που χαρακτήριζε τους αγώνες των 30s. Θα πρέπει να ανυψώσουμε τον εαυτό μας στη νέα πραγματικότητα, που θα απαιτήσει την αμείλικτη μείωση της εργάσιμης ημέρας, εβδομάδας και ζωής και την στροφή της προσοχής στον ελεύθερο χρόνο και την ποιότητα της εργασίας. Λένε: «διαδήλωση για να ζητήσουμε δουλειές». Ποιες δουλειές;
AC: Είναι ενθαρρυντικό να σε ακούμε να λες κάτι τέτοιο, γιατί η αριστερά δείχνει να τρέφει πολλές αυταπάτες πάνω στο θέμα. Το σύνθημα θα πρέπει να είναι «Λιγότερη δουλειά», όχι «Περισσότερη δουλειά».
DH: «Λιγότερη δουλειά, περισσότερα χρήματα». Αν και αυτό ακόμα, είναι κάπως χυδαίο. Θα λέγαμε καλύτερα «Λιγότερη δουλειά, περισσότερος ελεύθερος χρόνος» (…)
AC: Δεν θεωρείς πως παθολογικά συμπτώματα, όπως ο ρατσισμός, θα διογκώνονται καθώς η οικονομία θα καταρρέει και οι άνθρωποι θα παλεύουν για παλιοσίδερα;
DH: Συμφωνώ. Ωστόσο, υπάρχει και κάτι άλλο που διογκώνεται. Ζώντας δίπλα-δίπλα, μεγαλώνει και η πιθανότητα του ξεσηκωμού. Δε γίνεται να αγγίξουμε το στάδιο του ξεσηκωμού, χωρίς το παθολογικό στάδιο. Σκύλος-τρώει-σκύλο: τέτοια είναι η κατάσταση. Εκτός κι αν μπορέσουμε να το υπερπηδήσουμε. Το άλμα, βέβαια, εξαρτάται από την επικρατούσα πολιτική ιδεολογία.

Ήταν 6 το απόγευμα και βρισκόμασταν ακόμα στα γραφεία του Race Today. Ο Howe βγάζει ένα έγγραφο και μας λέει: «Μετά τον ξεσηκωμό στο Moss Side τον περσινό Ιούλη, διορίσανε ένα ντόπιο συνήγορο με το όνομα Hytner, να διερευνήσει την κατάσταση. Ακούστε τι γράφει: “Περίπου στις 10.20 το βράδυ, ένας υπεύθυνος και -κατά τη γνώμη μας- αξιόπιστος μαύρος πολίτης που βρισκόταν στο ανατολικό Moss Side, παρατήρησε ένα μεγάλο αριθμό μαύρων νεολαίων που ο ίδιος θεώρησε πως έρχονταν από ένα club, που βρισκόταν κάπου ένα μίλι από το σημείο του. Την ίδια στιγμή, μια ορδή λευκών νεολαίων ερχόταν από την άλλη κατεύθυνση. Τους μίλησε και βεβαιώθηκε πως είναι από το Wythenshawe (στμ: γειτονιά του Moss Side). Σε κάποια φάση οι δύο ομάδες συναντήθηκαν και ενώθηκαν. Δεν υπήρχε κάτι που να υποδήλωνε πως η συνάντηση αυτή ήταν προκανονισμένη. Μετά από μια αιφνίδια κραυγή ο –μικτός πια- όχλος εφόρμησε προς την κατεύθυνση του τοπικού αστυνομικού τμήματος. Ένας άλλος αυτόπτης μάρτυρας που είδε τον όχλο να προσεγγίζει το Α.Τ., δήλωσε πως στην κεφαλή του βρισκόταν ένα βανάκι μέσα στο οποίο βρισκόταν ένα 9χρονο αγόρι και κάτι άλλοι με προφορά απ’ το Liverpool» . Ο Howe χαμογέλασε: «Λευκοί απ’ το Wytheshawe, μαύροι απ’ το Moss Side, κανένα προκανονισμένο σχέδιο. Μαζεύονται. Μια κραυγή: «εμπρός για το αστυνομικό τμήμα». Νομίζω πως είναι ενδεικτικό: θα πρέπει να υπάρχει κάποια σύγκληση συμφερόντων για να συμβεί κάτι τέτοιο».

Αυτή ήταν η αλλαγή στις αρχές των 80s. Τριάντα χρόνια αργότερα, η δομική ανεργία έχει χαραχτεί ακόμα πιο βαθιά στη βρετανική οικονομία. Στο Tottenham, μια από τις πλέον ταξικά διαχωρισμένες πόλεις τις Ευρώπης, η αβυσσαλέα φτώχεια συνυπάρχει δίπλα-δίπλα με την απληστία και τον -ποτισμένο απ’ τη διαφθορά- πολιτικό τομέα. Στις σημερινές ταραχές, ομάδες νεολαίων κατευθύνονταν προς τα μαγαζιά του κεντρικού Λονδίνου, για να εκδικηθούν τα μέρη που με τόση περιφρόνηση απέρριψαν τις αιτήσεις τους για δουλειά, ενώ μια άλλη ομάδα ξαλάφρωνε μεθοδικά την πελατεία ενός εστιατορίου Τony (στμ: αλυσίδα πολυτελών εστιατορίων) στο Notting Hill Gate, από τα πορτοφόλια της. Και δεν έχουμε ιδέα για το τι επίπεδα πολιτικής οργάνωσης υπάρχουν στα γκέτο, ούτε για το αν υπάρχει δυνατότητα ενότητας ενόσω περιφερόμαστε ανάμεσα σε ιστορίες δολοφονικών φυλετικών συγκρούσεων μεταξύ μαύρων και Ασιατών, Τούρκων και Σιχ που παρατάσσονται προς υπεράσπιση των ταπεινών ναών ή μαγαζιών τους. Πίσω στο 1981, ο Howe έθεσε το σωστό ερώτημα. Η αλήθεια, ωστόσο, είναι πως έχουμε απομακρυνθεί πολύ από την απάντησή του. Πόσο μάλλον όταν η αριστερά αποφεύγει να θέσει τα αντίστοιχα για το σήμερα ερωτήματα, επιμένοντας να κολυμπά στα θολά νερά που έφερε μαζί της η νεοφιλελεύθερη παλινδρόμηση των αρχών της δεκαετίας του 70.